camathome.com

Klaas Rienk Postma, 4 mei 1913 – 22 juni 2005
Vandaag nam ik samen met mijn familie afscheid van onze vader, opa en overgrootopa. Ook al had hij onlangs de respectabele leeftijd van 92 jaar bereikt, zijn overlijden was onverwacht. Gisteravond spitte ik mijn schoenendoos door waarin ik bijzondere brieven en kaarten bewaar. Een van de brieven van mijn opa die ik tegenkwam, begint met de prachtige aanhef Waarde kleindochter. Hij feliciteerde me hierin met mijn afstuderen in 2000. Zijn taalgebruik mag hierin ouderwets lijken, opa hield alle ontwikkelingen in de wereld goed in de gaten. Een stukje verder schrijft hij heel modern ‘het wordt langzamerhand tijd dat je je mind op gaat maken over een cadeau’.
Opa was een meteoroloog in hart en nieren. Op zijn twaalfde kreeg hij van zijn vader een abonnement op het dagelijkse weerkaartje van het KNMI, in 1938 startte zijn loopbaan daar, voor een jaarsalaris van 2000 gulden. Geleidelijk aan klom hij op tot directeur van de afdeling weerdienst. In de meteorologenwereld is de term Postma doctrine bekend, ik begrijp niet volledig hoe die werkt, maar het klinkt zo krachtig dat ik me er trots door voel. Uit de toespraak van meteoroloog Jacob Kuiper en de aanwezigheid van vele andere oudcollega’s blijkt hoe mijn opa gewaardeerd werd om zijn vakkennis en grondige analyses.
Eigenlijk was hij zijn tijd altijd vooruit. Hij ontwikkelde de eerste weerkaartjes voor televisie en vond lang geleden al dat Europa zich moest verenigen. Hij was zeer maatschappelijk betrokken en volgde de wereldpolitiek op de voet. Ernstige zorgen maakte hij zich over het milieu, en met zijn sobere levensstijl was hij teleurgesteld in deze samenleving die alleen maar wil consumeren en individualiseren en niet in staat is gebleken het milieu-probleem op te lossen.
De moeilijkste nacht uit zijn loopbaan is zonder twijfel die van 31 januari op 1 februari 1953 geweest, de nacht van de Watersnoodramp. Als dienstdoend meteoroloog zag hij de ramp ruim op tijd aankomen. Samen met zijn collega Bijvoet heeft hij alles geprobeerd om een van de twee radiozenders in Hilversum – die altijd om middernacht stopten – bij wijze van uitzondering in de lucht te houden. Niemand die hij kon bereiken durfde die verantwoordelijkheid te nemen. “Die mogelijkheid werd ons die nacht ontnomen en dat gaf in de weerkamer een ontzettend gevoel van onmacht”, zegt opa in een interview. Toen ’s morgens de normale berichtgeving weer op gang kwam, bleek pas wat voor desastreuze gevolgen de storm in Zeeland had gehad.
Vanuit zijn woning in een flat in de Bilt kon opa de KNMI-toren zien, bij ieder bezoek werd deze dan ook trouw aan de kleinkinderen aangewezen. Ook keek hij voortdurend uit het raam naar de wolken, vooral Cumulus wolken, groot en wit, konden hem in vervoering brengen. Het huisje Scholekster op Vlieland, dat hij net na de oorlog bouwde op een stukje grond, is doordrongen van het weer. Overal in en rond het huisje hangen thermometers, barometers en regenmeters. Dankzij opa is Vlieland een plek geworden waar de hele familie gezamenlijk goede herinneringen aan heeft. Zijn laatste wens is dan ook verstrooid te worden op het meest westelijke puntje van de zandvlakte op Vlieland. Bij aflopend tij en een specifieke windrichting.
Hoe plotseling we onze karaktervolle opa, vader en overgrootopa ook moeten missen, hij zal voortleven in de wolken en in de zee.
Op zijn bureau werd na zijn overlijden het volgende gedicht van J.van Schagen gevonden, wat precies zijn wens typeert. Het gedicht bestaat origineel uit drie gedeeltes, lucht, water en aarde. Het laatste gedeelte had hij doorgestreept.
Als ik nu doodga
Zal de grote zee mij nemen
En ik zal zijn in de eindeloze golven
In de branding aan verre stranden
In het kolken van het water
Altijd hetzelfde – altijd
De grote wind zal mij nemen
En ik zal zijn in zijn eeuwig zwerven
In de drift der wolken
En in de diepe ontroering van de herfst
Altijd hetzelfde – altijd
- In memoriam dr. K.R. Postma

Tweet this post